In gesprek met Laszlo Gèleng

Fysiotherapeut bij NDT

In het leven van een danser horen blessures er helaas bij. Gelukkig zijn de NDT-dansers in zéér goede handen bij het medische team, waaronder bij fysiotherapeut Laszlo Gèleng. We vroegen hem over zijn werk binnen NDT, het protocol bij een blessure én hoe je omgaat met blessure als non-danser.

Kun je iets vertellen over je rol bij NDT?

“Ik ben in 2008 bij NDT binnengekomen als massagetherapeut en in de jaren daarna heb ik de studies fysiotherapie en manuele therapie afgerond. Ik vervul binnen NDT dus een dubbelrol, zowel die van manueel therapeut als massagetherapeut en dat werkt goed!
Mijn eerste opleiding heb ik in Italië genoten en dat was een bachelor in dans- en theatergeschiedenis, dus eigenlijk is het full circle om nu met dansers te werken.”

Wat gebeurt er als er een danser bij NDT geblesseerd raakt?

“Een danser wil natuurlijk zo snel mogelijk weten ‘wat heb ik’ en wat de gevolgen zijn op de korte en lange termijn. Die duidelijkheid proberen we zo snel mogelijk te geven. We werken met een groot health team en we benaderen de gezondheid van de dansers echt 360 graden: het hele plaatje, ook het mentale aspect. Dus bij een blessure maken we eerst een analyse met het team van gespecialiseerde fysiotherapeuten en daarna ontwikkelen we een concreet behandelplan waar er ook aandacht is voor de mentale gezondheid. Daar hebben we protocollen voor.
We hebben bijvoorbeeld trainers, met bijvoorbeeld een specialisatie in preventie van blessures, Pilates, het versterken van zwakke(re) plekken of die programma’s maken voor ‘onderhoud’.  Daarnaast werken we natuurlijk met manuele therapie, massagetherapie, maar ook waar nodig met (externe) artsen en specialisten. Alles op basis van Evidence-Based Practice (EBP) en uiteraard gespecialiseerd op dans.”

Foto: Rahi Rezvani
Waarom is massagetherapie een onderdeel van het zorgaanbod binnen NDT?

“Als je kijkt naar tekeningen uit het Oude Egypte dan zie je daar al vormen van (heilzame) menselijke aanraking en zo zijn er vele voorbeelden door de geschiedenis heen. Wij weten inmiddels ook door alle wetenschappelijke onderzoeken van de afgelopen decennia dat door aanraking een vegetatieve reactie ontstaat: dus dat ons autonome zenuwstelsel en het onderbewuste in ons lijf gestimuleerd worden. De doorbloeding van de spieren door massage stimuleren ook de herstelprocessen van het lijf en voeren afvalstoffen weg waardoor gericht spierherstel kan plaatsvinden.
Er zijn veel verschillende vormen van massage: zo is het voor de dansers bijvoorbeeld heel fijn om in de ochtend een meer activerende massage te krijgen, die helpt voorbereiden op een hele dag dansen. En in de avond willen ze vaak meer de focus te leggen op het losmaken van de spieren en het stimuleren van herstel voor de volgende werkdag. Dit verschilt natuurlijk per danser, dus alles wat we doen met het team is aangepast op de wensen en lijven van de dansers.”

 

Dat dansers blessures kunnen krijgen is bekend, maar wat raad je eigenlijk aan bij non-dansers die (weer) meer willen trainen?

“Je wilt natuurlijk het liefst blessurevrij door het leven gaan, maar goed, je kunt natuurlijk ook een keer struikelen en dan net verkeerd landen. Het kan ons allemaal overkomen, hoe fit je ook bent. Maar stel dat je nog nooit hebt gesport, en laten we hardlopen als voorbeeld nemen, dan ga je niet meteen een marathon lopen.
Toch denken veel mensen: hardlopen is makkelijk, ik hoef niet naar de gym, ik koop hardschoenen en ik stap de deur uit. That’s it. En dat is dé formule om een blessure te krijgen. Dus welke sportvorm je wilt gaan doen, wat je niveau ook is, het is heel belangrijk om bij jezelf te onderzoeken welke belasting je realistisch gezien aankunt. Het controleren van je spieren, je pezen, je kraakbeen, je gewrichten: het telt allemaal mee. Kijk dus eerst bijna een beetje de kat uit de boom als je jezelf op een nieuwe manier gaat belasten; experimenteer, bouw de belasting langzaam op en wees eerlijk over de signalen die je van je lijf krijgt zowel tijdens het bewegen als erna. Doe ook niet meerdere sportvormen of type trainingen tegelijk; geef je lichaam de tijd om zich aan te passen en daarna ook de tijd om te herstellen.”

 

En als je dan toch een blessure oploopt, wat dan?

“Het verschilt per persoon hoe mensen op pijn reageren; sommigen kennen hun lijf en weten dat ze een paar weken wat rustiger moeten doen en daarna veelal goed herstellen, maar bij twijfels of extreme pijn is een bezoek aan de fysiotherapeut erg nuttig. Als pijn drie weken aanhoudt dan is het wel belangrijk om professioneel advies in te winnen.”