Verslag voorstellingsbezoek
Lees hieronder de stukje van Vera en Eva over de voorstelling 'Opus 589&590' van Nederlands Dans Theater I, gezien op vrijdag 23 april in het Lucent Danstheater in Den Haag.
Nederlands Dans Theater: een luxe avondje uit voor studenten
Door Eva
Afgelopen vrijdag 23 april ben ik samen met een Leidse student naar de voorstelling geweest van Nederlands Dans Theater I 'Opus 589 & 590'. Het bijzondere aan de voorstelling was dat het in het teken stond van het afscheid van danser Stefan Żeromski. Er waren twee wereldpremières te zien: Plot Point van choreografe Crystal Pite en Swan Song van de choreografen Lightfoot en León. Speciaal voor dit stuk heeft componist Philip Glass een nieuw muziekstuk gecreeërd. De beiden dansstukken werden opgevoerd onder begeleiding van het Residentie Orkest.
Om erachter te komen of het Nederlands Dans Theater ook een aanrader is voor studenten, heb ik deze avond een student meegenomen. Na heerlijk wat gegeten te hebben en naar het Casino te zijn geweest, is het dan zover. De student gaat voor het eerst een luxe avondje uit. Het woord “luxe” kwam letterlijk uit haar mond. “Want is het niet gek dat ik hier in mijn spijkerbroek rondloop?”, vraagt ze. Het is inderdaad waar dat de avond zeer luxe overkomt. Iedereen die naar de voorstelling komt kijken, heeft zijn mooiste kleding aangetrokken en gaat een avondje genieten van het danstalent.
Maar ook in een spijkerbroek is het een geslaagde avond. Met het oog op de “arme student” is het heerlijk dat als je het kaartje betaald hebt, er verder geen extra kosten bijkomen. Het kaartje is tevens vervoerbewijs voor alle HTM trams, de garderobe is gratis, wc is gratis, net zoals het aankomstdrankje en het drankje in de pauze. En er kan zelf een glaasje wijn gedronken worden.
Na het nuttigen van een welkomstdrankje, zoeken we onze plaatsen in de zaal en begint het eerste stuk: Plot Point. Dit is een zeer bijzonder stuk met een indrukwekkend decor en veel humorelementen, en af en toe hoor ik van de student naast me wat gegniffel. Het tweede stuk na de pauze heeft ook een groots decor maar is meer gericht op dans en valt bij de student beter in de smaak. De twee stukken zijn heel anders maar het niveau van het Nederlands Dans Theater is heel hoog met veel technische hoogstandjes.
Volgens de student is het echt een aanrader om een avondje Nederlands Dans Theater te doen. Het geeft een luxe gevoel en hoeft helemaal niet duur te zijn. Zo zijn er speciale studentenprijzen voor de tickets. Bovendien is deze avond niet alleen voor oudere mensen leuk, maar ook voor studenten.
Het is dus nu aan jou de keuze het een keer te proberen, zodat meer studenten het Nederlands Dans Theater ontdekken. Er hoeft geen speciale gelegenheid te zijn om een avond te genieten, gun jezelf na je harde studeren een paar uurtjes genot!
Swan Song: Een bijzondere voorstelling
Door Vera
In de voorstelling “Opus 589 & 590” van Nederlands Dans Theater I worden er twee wereldpremières gedanst. Het eerste stuk is Plot Point van Crystal Pite, het tweede Swan Song van Lightfoot en León.
Vooral dit tweede stuk, Swan Song, is een bijzondere voorstelling. Deze choreografie wordt gedanst onder begeleiding van het Residentie Orkest op een muziekstuk dat speciaal gecomponeerd is door Philip Glass voor Lightfoot León. Een live orkest tijdens een voorstelling geeft toch een speciale sfeer en alleen al daarom vind ik deze voorstelling de moeite van het bekijken waard.
Een andere bijzonderheid aan dit stuk is het afscheid van Stefan Żeromski. Deze danser is al sinds 1993 verbonden aan het Nederlands Dans Theater en heeft gedurende zijn carrière in alle choreografieën van Lightfoot en León gedanst. Zoals dit choreografenduo het omschrijft in het programmaboekje:
“His mind, presence and great heart have been one of the most powerfully-direct single influences on our work to date. A true muse to both of us and an exemplary artist.”
Vandaar dat deze choreografie speciaal is opgedragen aan deze danser. Als Żeromski het podium betreedt, ben je vanaf dat moment als kijker direct geboeid door deze bijzondere persoonlijkheid en dit blijft gedurende het hele stuk zo.
In de choreografie wordt gebruik gemaakt van twee enorm indrukwekkende trappen die rechtstreeks uit de balzaal van een paleis gehaald lijken te zijn. Door samenwerking van de twaalf dansers worden de trappen gedurende een half uur op alle mogelijke manieren weggerold en verschoven zodat er telkens een nieuw decor ontstaat die de multifunctionaliteit van de trappen tentoonstelt.
Al met al een bijzondere choreografie die je, als afsluiting van het jubileumseizoen, zeker gezien moet hebben.
Lees hieronder het stukje van Eva over de voorstelling 'True to II' van Nederlands Dans Theater II, gezien op vrijdag 26 februari in het Lucent Danstheater in Den Haag.
Lust voor het oog
Door Eva
‘True to II’ is het tweede programma dat Nederlands Dans Theater II dit seizoen danst. Het bijzondere aan de voorstelling is dat het wordt begeleid met een live orkest, namelijk het Holland Symfonia. Er worden vier stukken gedanst waaronder een nieuwe choreografie van Alexander Ekman, CACTI. De overige drie choreografieën zijn gemaakt door Lightfoot León, namelijk Skew-whiff, Shutters Shut en Subject to Change. In dit stukje wil ik vooral ingaan op het gebruik van decor en rekwisieten tijdens de voorstelling.
Het eerste stuk is van de jonge choreograaf Alexander Ekman. Het stuk dankt zijn naam aan de rekwisieten die gebruikt worden, namelijk cactussen ofwel CACTI. Een ander belangrijk element van de choreografie zijn de vierkanten blokken. De dansers bewegen allemaal om, op en rond hun eigen vierkant. Het object wordt opgetild, gedraait en opgestapeld. Het leuke is dat de dansers er soms achter verdwijnen en op het andere moment zitten ze er ritmisch op te klappen. Vooral het begin van het stuk is fascinerend. Je raakt bijna in een soort trance als alle zestien dansers verschillende ritmes op de blokken slaan. Zowel tegelijk als tegen elkaar in.
Het tweede stuk is Subject to Change van Lightfoot León. Dit is een zeer indrukwekkend stuk met veel krachtige bewegingen. Een rood tapijt vormt het decor. Het mooie ervan is dat het tapijt op zeer originele wijze gebruikt wordt. Zo wordt het tapijt gedraaid terwijl de danseres er nog op staat. De dansers draaien dus als het ware mee op het toneel. Dit heeft een ontzettend mooi effect. Evenals dat de dansers zich in het tapijt rollen of zich eronder verstoppen.
Het derde stuk is Shutters Shut, ook van Lightfoot León. Er wordt in deze choreografie geen gebruik gemaakt van decor of rekwisieten. Een danser en een danseres dansen samen op de woorden van een gedicht. Bij elk woord maken ze een specifieke beweging. Sommige bewegingen zijn erg grappig. Je weet soms na het horen van een bepaald woord al welke beweging gaat komen. Dit voorspelbare is leuk voor het publiek.
Het laatste stuk is eveneens van Lightfoot León, Skew-Whiff. Dankzij een bijzonder lichtontwerp kunnen de dansers zich verstoppen en tevoorschijn komen en soms verplaatsen ze zich zelfs even buiten het toneel. Het stuk is net als de bovengenoemde stukken een lust voor het oog.
Dit avondvullende programma kan ik zeker aanraden. Vooral omdat het een mogelijkheid is om Nederlands Dans Theater II te kunnen bewonderen onder leiding van een live orkest.
Lees hieronder het stukje van Lisette over de voorstelling 'Beyond Time' van Nederlands Dans Theater I, gezien op zaterdag 6 februari in het Lucent Danstheater in Den Haag.
Te mooi om vergeten te worden!
Door Lisette
Op zaterdag 6 februari ben ik naar een voorstelling van het Nederlands Dans Theater I geweest. Zoals de titel, Beyond Time, al een beetje aangeeft, is het thema van deze voorstelling: ‘Door de jaren heen’. Er worden in dit programma geen nieuwe stukken getoond, maar wel worden er drie kroonjuweeltjes van de choreografen Hans van Manen en Jiří Kylián opgevoerd. Er wordt dit keer dus terug gekeken naar drie mooie stukken die een aantal jaren geleden gemaakt zijn.
De voorstelling begint met Soldatenmis van Jiří Kylián. Hierna is Kleines Requiem van Hans van Manen te zien en de avond wordt afgesloten met een tweede stuk van Jiří Kylián, Symphony of Psalms.
Symphony of Psalms ging in 1978 in première, Soldatenmis in 1980. Deze twee stukken zijn dus al een tijdje terug gemaakt door Jiří Kylián. De huidige dansers van Nederlands Dans Theater I hadden beide stukken nog niet eerder opgevoerd en moesten flink oefenen om alle passen te leren. Omdat de stukken wat ouder zijn, moesten de dansers op een andere manier bewegen dan ze gewend zijn. Ook moesten ze verschillende rollen instuderen waardoor ze erg veel moesten onthouden van deze lange stukken.
Je kunt wel zien dat Symphony of Psalms en Soldatenmis door dezelfde choreograaf zijn gemaakt. Zo komt er in allebei de stukken het thema ‘verering’ naar voren. In Symphony of Psalms is er sprake van een religieuze verering en in Soldatenmis worden de tijdens een strijd gestorven soldaten geëerd. Ook wordt er in alle twee de choreografieën veel in canon gedanst. Dit wil zeggen dat de dansers, net als dominostenen, om de beurt dezelfde bewegingen maken. Wat verder opvalt, is dat er in deze twee stukken op maar één muziekstuk gedanst wordt. Tegenwoordig komt het vaak voor dat er veel gebruik wordt gemaakt van compilaties van muziekfragmenten.
Verder is aan Beyond Time te zien dat Jiří Kylián’s stijl in de loop der jaren flink veranderd is. Deze voorstelling lijkt heel klassiek gedanst, maar heeft wel een modern tintje. Je ziet in de twee stukken namelijk veel klassieke danspassen, maar als je goed oplet, zie je er ook wat modernere bewegingen tussen zitten. Zo zouden de dansers niet over de grond gaan rollen in een klassieke balletvoorstelling. Als je deze twee stukken vergelijkt met de wat latere choreografieën van Kylián, zal je zien dat zijn choreografiestijl anders is geworden en dat er minder klassieke bewegingen in zitten.
Naast veel overeenkomsten zijn er ook wat verschillen tussen de twee stukken. In de eerste choreografie van Jiří Kylián dansen namelijk alleen maar mannen. In zijn tweede stuk zie je juist mannen en vrouwen in groepen en duetten dansen. Hieraan zie je dat deze stukken allebei een andere soort relatie weergeven. Soldatenmis laat broederliefde tussen de soldaten zien en Symphony of Psalms de relatie tussen man en vrouw.
Bij Soldatenmis is er geen gebruikt gemaakt van het decor. Wat goed past bij het sobere thema van het stuk. Bij Symphony of Psalms is het decor juist erg opvallend. Het lijkt een kerkelijke omgeving door de bidstoelen die op de het podium staan en doordat er op het achterdoek veel Perzische tapijten hangen. Ik vind het er mooi uitzien.
Het programma Beyond time is leuk voor jong en oud, want het neemt je mee terug in de tijd en laat je drie stukken zien uit de schatkist van het Nederlands Dans Theater. Ik vind het fijn dat deze choreografieën nog opgevoerd worden, want ze zijn echt te mooi om vergeten te worden!
Lees hieronder de stukjes van Lisette, Vera en Eva over de voorstelling 'Challenging Dance' van Nederlands Dans Theater I, gezien op donderdag 10 en zaterdag 12 december in het Lucent Danstheater in Den Haag.
Ode aan Hans van Manen
Door Lisette
Op zaterdag 12 december ben ik samen met mijn zus Marleen gaan kijken naar de voorstelling ‘Challenging Dance’ van het Nederlands Dans Theater 1. Dit programma bestaat uit vier choreografieën en een film over het Nederlands Dans Theater. Het eerste stuk is Vanishing Twin van Jiří Kylián. Na de eerste pauze worden de twee stukken Limbo en Source of inspiration van Lightfoot León vertoond en na de tweede pauze zijn de film over Nederlands Dans Theater en het tweede stuk van Jiří Kylián, Mémoires d’oubliettes, te zien.
De choreografie Source of inspiration van Lightfoot León is op 27 mei 2004 in première gegaan. Het is destijds als eerbetoon aan de choreograaf Hans van Manen gemaakt nadat hij had besloten niet meer een vaste choreograaf van het Nederlands Dans Theater te zijn. Zoals de titel van het stuk al zegt, is Hans van Manen een grote inspiratiebron geweest voor zowel Paul Lightfoot als Sol León. Ze hebben veel van hem geleerd en hebben vroeger als dansers ook in veel van zijn stukken gedanst.
Het stuk werd gedanst door twee mannen en één vrouw. Het uitvechten van de man/vrouwrelatie stond hierin centraal. Uiteindelijk waren de twee mannen zo druk met elkaar bezig dat de vrouw haast vergeten werd.
Heel mooi aan de dans vond ik de combinatie van de verschillende danstechnieken van Hans van Manen en het choreografenduo Lightfoot León. In het stuk is echt hun eigen draai gegeven aan de kenmerkende dans van Hans van Manen. De meest opvallende beweging die steeds terugkeert, is de kenmerkende beweging in choreografieën van Van Manen: het omhoog heffen van gespreide armen waarbij naar beneden gekeken wordt.
Dat deze dans een ode is aan Hans van Manen wordt helemaal duidelijk aan het einde van de choreografie. Het stuk eindigt namelijk met een enorme afbeelding van hem, waarbij hij zelf zijn meest kenmerkende danspose aanneemt.
Dit programma van Nederlands Dans Theater I bevat vier stukken van vier grote choreografen: Hans van Manen, Jiří Kylián en het duo Lightfoot León. Alle stukken waren prachtig. Een echte must-see dus!
Een musicalfan bij een moderne dans voorstelling
Door Vera
In de voorstelling “Challenging Dance” van Nederlands Dans Theater I worden er vier stukken gedanst. Het eerste stuk was Vanishing Twin - an unfinished work van Jiří Kylián, het tweede Limbo - lugar donde van las Almas van Lightfoot León, het derde Source of Inspiration ook van Lightfoot León en het laatste Mémoires d'Oubliettes weer van Jiří Kylián.
Ik was samen met mijn zusje gegaan, zij is regelmatig in de theaters te vinden maar dan voor de musicals, ze is namelijk een echte musicalfan. Ze was nog nooit eerder naar een moderne dansvoorstelling geweest en wist van te voren dus ook niet goed wat ze ervan moest verwachten. Zou het op een musical lijken of meer op klassiek ballet?
Het stuk Vanishing Twin - an unfinished work vond ze erg mooi. Het enige wat ze een beetje miste was een ‘spetterend finalenummer’, zoals een musical heeft. Dit stuk had niet echt een climax. Ook vond ze het moeilijk om het verhaal erin te herkennen. Ik had van te voren al het één en ander verteld over de verhaallijn maar dit kon ze niet terugvinden in de dans.
Het tweede stuk, Limbo - lugar donde van las Almas, vond ze boeiender. Vooral de muziek bij dit stuk was veel afwisselender dan bij het eerste stuk, waardoor het minder eentonig leek in vergelijking met het eerste stuk.
Source of Inspiration was de absolute favoriet van de avond. Dit stuk, gedanst door twee mannen en één vrouw, vond ze geweldig. Het mooie hieraan was het pure dansen. Geen bijzondere decors, attributen, lichten etc. maar alleen de dans zonder fratsen.
Als laatste Mémoires d'Oubliettes, een erg bijzonder stuk. Bij dit stuk is werkelijk alles uit de kast getrokken, een projectie, bijzondere muziek, lichteffecten, attributen, decorstukken. Dit was nogal overweldigend en op sommige momenten zelfs angstaanjagend. Een heel verschil met de, over het algemeen genomen, vrolijke musicalwereld.
Op de vraag, na het zien van de voorstelling, of ze vaker naar een moderne dansvoorstelling zou gaan, was het antwoord verdeeld. Door het laatste stuk, dat minder in de smaak viel, had ze een beetje een negatief gevoel. Echter terugdenkend aan het tweede en vooral het derde stuk zou ze toch wel vaker naar een moderne dansvoorstelling willen. Was dit nou te vergelijken met een musical? Nee, het is een geheel eigen genre maar zeker net zo leuk om naar te kijken!
Moderne dans door de ogen van een “leek”
Door Eva
‘Challenging Dance’ uitgevoerd door Nederlands Danstheater I is niet alleen leuk voor de danskenners maar ook voor “de leken” onder ons. Zo blijkt uit het gesprek met Ervee (22 jaar, student kunstgeschiedenis) na het zien van zijn eerste moderne dansvoorstelling in Den Haag.
Samen hebben we naar de voostelling ‘Challenging Dance’ gekeken die bestaat uit vier dansstukken van verschillende choreografen: Source of Inspiration en Limbo van Lightfoot León en Vanishing Twin en Mémoires d'Oubliettes van Jiří Kylián. De stukken zijn zeer verschillend van elkaar maar volgens Ervee allemaal zeer boeiend.
Het eerste stuk, Vanishing Twin, is een vrij ingewikkeld stuk voor iemand die nog nooit een moderne dansvoorstelling heeft gezien. Van te voren heb ik met Ervee besproken wat hij ongeveer kon verwachten. Ervee vond het stuk vooral interessant omdat het zeer veel interacties weergeeft tussen de dansers. Ook kan hij er een duidelijke strijd tussen de dansers in zien die misschien verwijst naar de titel Vanishing Twin. Ervee kan het stuk erg waarderen, maar hij kan niet meer verhaallijnen uit de choreografie halen.
Het tweede stuk, Source of Inspiration, vindt Ervee een zeer emotioneel stuk. “Volgens mij zitten hier technisch hele moeilijke stukken in”, merkt hij op. Het stuk wordt gedanst door een vrouwelijke en twee mannelijke dansers. Het stuk is gemaakt als eerbetoon aan de choreograaf Hans van Manen. En een zeer interessant stuk om te zien. Ik leg Ervee uit welke delen van de choreografie typisch kenmerkend voor de choreografiestijl van Hans van Manen zijn en wijs vooral op de opvallende arm- en handbewegingen.
Het derde stuk, Mémoires d'Oubliettes van Jiří Kylián, is een zeer bijzonder stuk. Er wordt veel met het decor gedaan, waardoor het stuk ook interessant is om te zien voor mensen die niet heel veel over dans weten. Er worden ook voorwerpen in de dans gebruikt, zoals een bezem. Dit voorwerp trok erg de aandacht van Ervee. “Het is vreemd om ineens te zien dat in een dansstuk een bezem voorkomt”.
Het laatste stuk was Limbo. Dit was een leuke afsluiting van de voorstelling. Erveer kon dit stuk erg waarderen omdat er gedanst werd op muziek van Beethoven. Hij vond het vooral leuk dat Beethoven een keer op een hele andere manier geïnterpreteerd wordt dan de meeste dansstukken. “Meestal zie je op Beethoven een klassieke dans, maar dit is ook echt vet!”.
Het was een super leuke avond en Ervee zou graag nog een keer gaan. Dit is echt een stukje cultuur van Nederland die we moeten koesteren. Het is een heerlijke avond uit en het is echt genieten. De verschillende bekende en minder bekende muziekstukken komen langs evenals verschillende dansstijlen en interpretaties. ‘Challenging Dance’ is een prima voorstelling om te bekijken als zowel danskenner, dansliefhebber en zeker ook als “leek”.
Lees hieronder de stukjes van Vera en Eva over de voorstelling 'Challenging Dance' van Nederlands Dans Theater II, gezien op vrijdag 27 november in het Lucent Danstheater in Den Haag.
'Ode aan een repetitieruimte'
Door Lisette
Op donderdag 26 november was ik samen met Ingmar aanwezig bij de voorstelling “Challenging Dance”. Dit is de eerste reguliere voorstelling in het 50-jarig jubileumseizoen van het Nederlands Dans Theater. Deze 50e verjaardag van het dansgezelschap kwam daarom nog even terug in dit programma door middel van een film.
De voorstelling van deze avond werd gedanst door de jonge dansers van Nederland Dans Theater II. Op deze avond werden de twee al eerder vertoonde stukken 27’52” van Jiří Kylián en Minus 16 van Ohad Naharin gecombineerd met een nieuwe choreografie van Paul Lightfoot en Sol León, Studio 2.
De avond start met een film over het Nederlands Dans Theater “Past to Present”. Zoals de naam al zegt, zie je in vogelvlucht allerlei dansen van het Nederlands Dans Theater, die in deze 50 jaar gemaakt zijn, voorbijkomen. Deze film zorgde voor een sfeervol begin van de avond.
Na de film werd Studio 2 van Paul Lightfoot en Sol León opgevoerd. Dit stuk is opgedragen aan hun twee repetitoren Arlette van Boven en Hedda Twiehaus. Repetitoren helpen bij het instuderen van een al eerder opgevoerd dansstuk. Zij hebben een belangrijke rol gespeeld voor Léon en Lightfoot en worden dan ook door hen, hun “professionele moeders” genoemd. Sinds 1989 werken León en Lightfoot samen voor het Nederlands Dans Theater en in 2002 zijn ze aangesteld als huischoreografen. Tot nu toe hebben ze samen ruim 35 dansen gemaakt.
Voorafgaande aan deze voorstelling mocht ik nog even een kijkje nemen in de echte studio 2 van Nederlands Dans Theater. Bijzonder was dat het er allemaal nog zo “clean” uit zag. En dit terwijl deze ruimte juist zo veel meegemaakt heeft. Er is hier door de jaren heen met bloed, zweet en tranen gerepeteerd, wat tot vele mooie choreografieën heeft geleid. Daarom is het mooi dat Paul Lightfoot en Sol Léon liever een ode brengen aan deze repetitieruimte, die voor hen heel belangrijk is geweest gedurende hun tijd bij het Nederlands Dans Theater, in plaats van dat ze zich richten op het 50-jarig jubileum.
Net als in de echte studio, is er in de voorstelling een enorme spiegel aanwezig die een grote rol heeft binnen de choreografie. Een terugkomend element binnen het stuk is het verschijnen en weer verschijnen. Dansers komen op en af, verdwijnen achter een helling in het decor en zelfs de enorme spiegel is niet altijd zichtbaar. Net als in de echte studio, ziet de spiegel veel verschillende dansers en dansen voorbij komen.
Door de spiegel zie je de dans van twee kanten: via de spiegel en op het podium. Je kijkt eigenlijk met de dansers mee richting de spiegel. Dit zorgt weer voor een “studio-gevoel”, want zo hebben de dansers ook naar zichzelf in de spiegel gekeken tijdens hun repetities.
Na de pauze konden we gelukkig, ondanks Kylián’s vertrek als huischoreograaf van Nederlands Dans Theater, nog genieten van zijn werk. Als tweede stuk van de avond werd namelijk zijn choreografie 27’52" gedanst. Het was een mooi maar ietwat sober stuk.
De avond werd afgesloten met het humoristische stuk Minus 16 van Ohad Naharin. Bij dit stuk werd het publiek actief betrokken, wat voor veel hilariteit in de zaal zorgde.
Ingmar en ik hebben erg genoten van deze avond. Het was een gevarieerd en goed vol programma. Serieus, humoristisch, klassieke muziek en wat populairdere muziek. Voor ieder wat wils dus!
'Wat doet een decor nou voor een dansvoorstelling?'
Door Vera
In deze voorstelling van Nederlands Dans Theater II worden er drie stukken gedanst. Het eerste stuk was Studio 2 van Lightfoot León, het tweede 27'52" van Jiří Kylián en het laatste was Minus 16 van Ohad Naharin. In alledrie de stukken wordt er veel gebruik gemaakt van decor maar in alle stukken ook op een compleet andere manier. Wat zijn nou de verschillen? En wat doet het decor nou voor zo’n stuk?
Studio 2
In Studio 2 staat de gelijknamige studio van het Nederlands Dans Theater centraal. Het toneel wordt gevormd door een schuin oplopend deel achterop het toneel en loodrecht daarop staat een enorme spiegel. In het stuk beweegt de spiegel in alle mogelijke richtingen. Hierdoor worden er diverse effecten gecreëerd. Denk hierbij bijvoorbeeld aan dansers die via het schuin oplopende deel onder de spiegel door ‘verdwijnen’. Op een ander moment liggen een aantal dansers op het schuine deel, de spiegel wordt schuin boven de dansers gekanteld. Voor de toeschouwer is het net alsof de liggende dansers gewoon staan.
Door gebruik te maken van vooral de draaiende spiegel is er een constant wisselend toneelbeeld en is er meer te zien dan alleen de dansers waardoor je wordt geboeid. Het is erg leuk om te zien wat er in de spiegel gebeurd. Aan het eind van de voorstelling is zelfs het publiek opeens zichtbaar in de spiegel.
27'52''
In dit stuk draai het allemaal om de vloer, een soort zeil, hetzelfde materiaal dat in dansstudio’s ligt. Op het toneel lagen een aantal stukken zeil waar de dansers zich de ene keer onder verstopten, een andere keer een harde ruk aan gaven waardoor er een soort golf over het toneel rolde. Daarnaast waren er ook nog stukken zeil die enkele malen horizontaal naar beneden bewogen. Door de hoogtes waarop dit zeil bleef hangen, waren bijvoorbeeld alleen de benen en voeten van de dansers zichtbaar. Het stuk eindigde met twee dansers die onder het zeil liggen waarop van bovenaf een aantal stukken zeil, die eerder naar beneden bewogen, één voor één op het toneel vallen.
Minus 16
Dit stuk begint met een halve cirkel van stoelen waar 15 dansers op zitten en waarop ze, al zittend, een choreografie uitvoeren. Aan het begin zijn ze gekleed in een net pak met hoeden. Tijdens de choreografie worden eerst de hoeden afgegooid, daarna de schoenen uitgetrokken en als laatste gaat ook het pak uit. De kleding wordt in het midden op een hoop gegooid en vormt zo het decor. Na dit eerste deel wordt alle kleding en stoelen afgedragen. In het tweede deel worden er 15 mensen uit het publiek gehaald en deze mogen meedansen in de choreografie. Qua decor is er dan verder niets op te toneel, tenzij je het publiek als decor wilt bestempelen. In dit stuk wordt er dus weer op een hele andere manier met het decor omgesprongen.
Mij is opgevallen dat alle stukken een hele verschillende aanpak hebben wat betreft decor. Toch heeft iedere aanpak wel iets eigens dat het bijzonder maakt. Veelal draagt het bij in de sfeer die neergezet wordt en maakt het het stuk nog boeiender.
'Hij had nooit geweten dat het zo mooi zou zijn'.
Door Eva
Vrijdag 27 november is het dan zo ver. Ik ga samen met Lody (18 jaar, dansstudent) naar zijn eerste dansvoorstelling kijken. We gaan naar "Challenging Dance" uitgevoerd door het Nederlands Dans Theater.
In de Randstadrail bereiden we ons alvast voor op wat ons te wachten staat. Lody leest de muziek van het eerste stuk dat we gaan bekijken: 'Tabula Rasa' in Studio 2 gechoreografeerd door Paul Lightfoot en Sol León. Lody weet nog helemaal niet wat hij kan verwachten van een modern stuk. Hij stelt veel vragen zoals of hij misschien emotioneel kan worden van het stuk? Hoelang het ongeveer duurt? Lijkt het op een klassiek ballet stuk? Aan het eind van de avond krijgt hij antwoord op al zijn vragen.
Het tweede stuk dat wordt gedanst is 72’52” van Jiří Kylián gevolgd door Minus 16 van Ohad Naharin.
Tijdens de voorstelling hoor ik veel reacties van Lody naast me. Hij gaat helemaal op in de drie verschillende stukken. In de pauze verteld hij me dat hij het stuk Studio 2 super mooi vond. Hij stuk duurde 30 minuten maar had veel langer van hem mogen duren. Het stuk laat volgens hem zien waar je als danser je techniek voor nodig hebt, en hoe belangrijk deze is. Het tweede stuk 72’52” kon hij ook zeer waarderen. Het derde stuk Minus 16 was ook erg mooi, maar wel een stuk minder indrukwekkend dan de andere twee stukken vond Lody.
Op weg naar huis zitten we weer in de Randstadrail en bespreken we nog even de vragen van de heenreis. Lody vond dat hij best emotioneel werd van de stukken. Het raakte hem echt. Hij was vooral erg onder de indruk van het eerste stuk, Studio 2. Hij vond het leuk te weten dat dit ging over de studio waar Nederlands Dans Theater II altijd in repeteert. Omdat deze voorstelling begon met een korte film duurde de voorstelling inclusief pauze iets meer dan twee en een half uur. Op de vraag of het op een klassiek ballet stuk lijkt, heeft Lody zelf geen antwoord omdat hij nog nooit zo’n stuk gezien heeft. Wel zegt hij dat het afhangt van je eigen interpretatie en inleving wat voor verhaal je aan een stuk geeft. Zo vond hij 27’52” een mooi stuk maar snapte hij niet echt de verhaallijn.
Op mijn vraag of Lody niet vaker naar een dansvoorstelling van Nederlands Dans theater zou willen gaan, zegt hij volmondig “ja!”. Hij had nooit geweten dat het zo mooi zou zijn. Als hij ooit weer de kans zou krijgen om naar zoiets te kijken, zou hij geen moment twijfelen!
Verslag Maximum Dance Course
Vera en Eva hebben afgelopen zomer deelgenomen aan 
Maximum Dance Course.
Hieronder kun je hun belevenissen tijdens de cursus lezen!
Lees hier het dagboek dat Vera heeft bijgehouden:
Maandag 20 juli
Vandaag de eerste dag! Om half 9 ‘s morgens staat iedereen al klaar voor de artiesteningang van het Lucent Dans Theater. Eerst nog even in de rij staan om aan te melden, waarbij iedere deelnemer een leuke tas cadeau kreeg. 
Daarna de eerste les: Ballet van Thom Stuart. Deze eerste les wordt voor level 2 en 3 gezamenlijk gegeven om het juiste level voor iedere deelnemer te bepalen. Voor de één is de les een makkie, voor de ander moeilijker. Na deze les werd de indeling bekend gemaakt. Toen stond Limón op het programma, gegeven door Louise Frank. Even wennen, het is weer een heel andere techniek maar Louise maakt het erg leuk! Daarna Cunningham van Bruce Michelson. De derde techniekles en dat met maar 10 minuutjes pauze tussendoor, heftig! Na deze les eindelijk wat langer pauze, ong. een halfuur (oorspronkelijk een uur, maar alle lessen liepen lekker uit). Iedereen zit nog een beetje onwennig bij elkaar en de eerste contacten worden gelegd. Als laatste nog 2 uur repertoire van Van Manen. Dit wordt gegeven door Stefan Zeromski. Er wordt een gedeelte geleerd uit het stuk: ‘Kammerballet’. We beginnen met leuke ‘krukjes’ waar een paar mensen al gelijk (bijna) naast gaan zitten. Dat levert de eerste hilarische momentjes op. De Maximum Special die vanavond gegeven wordt: Openingsborrel! Eerst krijgen we nog even een algemeen praatje in studio 1 waar de organisatie en alle leraren worden voorgesteld. Ook worden er een aantal huishoudelijke mededelingen gedaan. Daarna met z’n allen naar de greenroom, voor een gezellig drankje en hapje. Ik taai al snel af, zo’n eerste dag hakt er toch wel in!
Dinsdag 21 juli
Fikse spierpijn na dag 1, dat belooft wat voor deze 2e dag. Vandaag beginnen we met Limón. Dit is het vaste rooster voor de eerste week, dag 1 was aangepast i.v.m. het plaatsen van de deelnemers in de levels. Bij aankomst in de studio werd gelijk duidelijk gemaakt dat deze eerste les geen warming-up werd, we zouden er gewoon vol tegen aan. Wat betreft de spierpijn, daar moest je maar gewoon doorheen werken. Dus iedereen warming-uppen en stretchen, want de lessen van Louise zijn niet mis. Daarna ballet. Zelfde les als de ‘auditie les’. Prettig om alle oefeningen nog een keer te doen, een tweede keer kan je toch beter op de juiste uitvoering letten. Hierna deden we weer Cunningham. Nu met spiegels, toch wel erg handig om te controleren of je echt zo recht bent als je zelf denkt (helaas dus niet altijd zo). Toen het uurtje pauze, even wat eten en drinken, lekker in de zon buiten op ‘de trap’ zitten. Na dat uurtje weer in actie komen voor de laatste repertoire les, pff die spiertjes protesteren flink maar we gaan gewoon lekker door. In de repertoire les het eerste deel geperfectioneerd en een nieuw deel aangeleerd. Voor vanavond stond er niets op het programma, dus gauw naar huis en uitrusten voor dag 3!
Woensdag 22 juli
Meestal is spierpijn de derde dag het ergst, dus ik had me op het ergste voorbereid maar het viel me alles mee. Dus vol goede moed weer naar LDT. Daar aangekomen eerst weer Limon. Langzaamaan worden de lessen steeds moeilijker gemaakt, de uitdaging blijft en er is geen moment om niet actief uit je ogen te kijken. Aan het eind van de les benadrukt Louise nogmaals hoe geweldig het is om deze cursus te kunnen doen en dat we van ieder moment moeten genieten. Door deze toespraak komen we iets te laat bij ballet maar we gaan gelijk van start. Ook hier gaan de oefeningen verder en vooral de petit sautés en jetés kosten bij veel mensen moeite. Hierna gelijk weer door met Cunningham en Bruce besteedde extra aandacht aan alle mogelijkheden die er zijn in deze techniek en hoe wij nog aan de basis hiervan staan. Ook deze les liep uit, omdat we nog uitleg kregen over het ‘ijzen van een blessure”. Interessant, alleen blijft er zo bijna geen tijd over om te eten. Toch gauw een hapje naar binnen gewerkt en weer richting de studio voor onze laatste les van vandaag. Bij repertoire eerst weer gewerkt aan perfectie van de delen die we tot nu toe geleerd hebben, daarna nog een nieuw deel erbij geleerd. ’s Avonds stond er nog een lezing op het programma, dus even gauw de stad in om wat te eten en daarna weer terug. De lezing ging over anatomie en blessures en werd gegeven door John McFarlane. Voor mij (als student fysiotherapie) veel bekende kost, ondanks dat toch wel interessant.
Donderdag 23 juli
Dag 4 alweer, het begint bijna gewoon te worden. Eerst weer Limón. Weer wat toegevoegd en aan het eind kregen we zelfs een compliment, het was een goede les en ze kon zien dat ‘de klik’ er was. Daarna weer ballet. Ook hier weer nieuwe oefeningen, sommige dingen blijven lastig maar het gaat allemaal steeds beter. Hierna weer tijd voor Cunningham en zoals Bruce zelf zei: “Dit is een 5-daagse introductie, om de techniek echt onder de knie te krijgen heb je jaren training nodig.” En zo voelt het ook. Als laatste weer repertoire. De spacing en entrance gezet voor de presentatie en nu alleen nog oefenen, oefenen, oefenen om alles te perfectioneren. Vanavond stond er niets op het programma, dus dat wordt weer een avondje rust.
Vrijdag 24 juli
De laatste reguliere lessen deze week alweer. Het is (helaas) omgevlogen! Voor de laatste keer met Louise gewerkt, aan het eind van de les kregen we nog wat levenswijsheden van haar mee. Daarna voor de laatste keer ballet van Thom. Hierna voor de laatste keer Cunningham. Bruce gooide er voor deze laatste les nog even een pittige combinatie tegenaan. Daarna met Stefan de laatste puntjes op de i 
gezet in ons stuk uit ‘Kammerballett’ van Van Manen. ’s Avonds stond er weer een leuke special op het programma. Diner @ beachclub de Fuut. Er stond een ontzettende harde wind maar met een beetje passen en meten lukte het precies om iedereen binnen een plekje te geven. Er stond een lekker buffet voor ons klaar, waar we allemaal op aanvielen. Vooral de watermeloen was in trek! Daarna nog even gezellig socializen. Toen maar weer de terugweg aanvaard, want morgen zijn de eerste presentaties!
Zaterdag 25 juli
Vandaag hadden we, i.v.m. de eerste presentaties een balletles samen met level 2b van Martin Meng. Nieuwe leraar, hele andere stijl, behoorlijk pittig maar zeker een uitdaging! Verheug me erop om komende week van hem les te krijgen! Daarna hadden we een doorloop voor de informele presentatie ’s middags. Erg leuk om ook het werk van de andere levels te zien. Daarna was de presentatie, dit was voor vrienden en familie
van level 4 en de kinderlevels, want zij sluiten hun cursus af na deze week. Presentatie verliep goed en was zo voorbij. Daarna klaar maken voor de boottocht door Den Haag. Eerst met z’n allen naar café Pavlov om de tassen de droppen en daarna op naar de boot. Bijna 1,5 uur door de grachtjes van Den Haag gevaren, prachtig weer dus daar hadden we mazzel mee. Na de boottocht weer terug naar Pavlov om nog even een drankje te doen.
Zondag 26 juli
Vandaag stond er yoga @ the beach op het programma. Helaas was er maar een beperkt aantal plaatsen beschikbaar en aangezien ik vorig jaar ook al had deelgenomen, had ik me dit jaar niet ingeschreven om andere deelnemers een kans te geven. Aansluitend was er nog een picknick maar ik heb er maar even een lekker rustdagje van gemaakt. Morgen gaat de laatste week alweer in, weer nieuwe roosters met o.a. improvisatie en pilates!
Maandag 27 juli
Dag 1 van de 2e week. Vandaag (en de rest van de week) staat op het programma: Improvisatie van Parvaneh Scharafali, Pilates van Jane Poerwoatmodjo, Ballet van Martin Meng en Repertoire Jiří Kylián van Mariëtte Redel. Eerst improvisatie dus. Eerst moeten we onze ochtendroutine uitvoeren, wassen, aankleden, ontbijten etc. Daarna gingen we hierop improviseren met allemaal mogelijkheden die worden geboden, denk aan verplaatsen zonder te lopen, gebruik je voeten i.p.v. je handen, ‘plak’ aan elke beweging een lichaamsdeel etc. Alles kan en mag, en dat maakt het juist zo lastig. Daarna de pilatesles, het ziet er zo makkelijk uit maar doen is iets heel anders. De buikspiertjes moeten flink hun best doen. Daarna ballet, wat dingen herhaald uit de les van zaterdag en ook weer wat nieuwe dingen gedaan. Martin heeft weer een heel andere stijl dan Thom en hij let op heel andere dingen, dus dat is weer even helemaal omschakelen. Als laatste vandaag repertoire. We gaan een frase leren uit ‘Falling Angels’ van Jiří Kylián. Erg mooi stuk. Mariëtte leert ons gelijk een flink stuk aan en daar zitten nog best wat lastige bewegingen in. Aan het eind van de les gaat het redelijk, morgen weer verder.
Dinsdag 28 juli
Vandaag eerst weer improvisatie. We hebben met zo ongeveer alle lichaamsdelen op alle mogelijke manieren je eigen naam geschreven. Daarna nog een groepsopdracht waarbij je elkaars handen moest ontwijken, erg grappig maar ook lastig. Daarna pilates, weer nieuwe oefeningen toegevoegd en wat is dat toch zwaar. Daarna weer ballet, ik heb nog nooit van m’n leven zoveel tendu’s in één les gemaakt. En elke keer proberen om nog meer te strekken. Bij repertoire was helaas de juiste versie van de muziek zoek, in plaats van het eerste deel goed op de muziek te zetten hebben we maar een flink deel bijgeleerd. ’s Avonds was het weer tijd voor een special. Vandaag stond er een interview op het programma met verschillende generaties dansers. Het interview werd geleid door Mirella Simoncini en te gast waren Mabel Alter, Martinette Janmaat, Glen Eddy, Fiona Lummis, Shirley Esseboom en Fernando Hernando Magadan. Een leuk en gevarieerd gezelschap. Na een korte introductie van zichzelf werden er leuke vragen gesteld door Mirella over ervaringen met lessen, company’s, docenten, choreografieën etc. Ook het publiek werd hier leuk bij betrokken en aan het eind was er nog gelegenheid tot het stellen van vragen. Hierna maar weer gauw naar huis, morgen weer een lange dag met ’s avonds een special.
Woensdag 29 juli
Halverwege de 2e week alweer. Eerst weer improvisatie. Hele leuke warming-up omdat 9.30 uur toch wel erg vroeg is voor improvisatie, lekker los met z’n allen en lekker gek doen. Daarna nog wat opdrachten en combinaties van de opdrachten van de vorige lessen. Daarna weer pilates, weer nieuwe oefeningen toegevoegd en met de magic circle gewerkt. Hierna weer de balletles. Ook hier gaan we iedere keer weer een stapje verder met de oefeningen en aan het eind van de les nog wat tips gekregen voor goede stretches. Als laatste weer repertoire. Vandaag wel de goede muziek, dus alles wat we tot nu toe geleerd hebben op muziek gezet. Ook nog een nieuw stuk geleerd en toen was de tijd alweer voorbij. Gauw een hapje eten want ’s avonds stond er een lezing over dans & voeding op het programma. Deze lezing werd gegeven door Jacqueline Kuperus. Heel interessant en veel goede tips gekregen, gezond eten hoeft lang niet altijd ‘gezond’ te zijn! Aan het eind werd er nog specifiek ingegaan op eten tussen lessen door, en hoe je voor te bereiden op een voorstelling. Na de lezing snel weer naar huis, 2 lange dagen achter de rug dus vanavond vroeg naar bed.
Donderdag 30 juli
Eerst weer begonnen met een gezamenlijke warming-up/gek doen. Daarna het repertoire van ‘Falling Angels’ gebruikt en daarop geïmproviseerd. Als groepsopdracht hebben we nog een stuk uit ‘The Second Person’ nagedaan, allemaal met elkaar verbonden, 1 persoon vooraan maakt een beweging en de rest volgt waardoor je een wave krijgt. Leuk effect. Zo enthousiast dat we veel te lang doorgingen en te laat bij pilates kwamen. Bij pilates de buik en beenspiertjes weer gepest en weer wat nieuwe oefeningen geleerd. Daarna ballet, veel hetzelfde maar ook wat nieuwe dingen. Aan het eind van de les even lekker gestrecht, op aanwijzing van de docent. Als laatste repertoire, weer een nieuw stuk geleerd en het gezet voor de presentatie. Niet iedereen kan alles opvoeren, ‘Falling Angels’ is gemaakt voor 8 personen dus er zijn maar 8 uitverkorenen (jammer genoeg ik niet, ik doe ‘Kammerballett’ van vorige week. Ook leuk maar mijn voorkeur ligt bij ‘Falling Angels’, helaas pindakaas).
Vrijdag 31 juli
De laatste reguliere dag van de course! Laatste keer impro, weer lekker gek gedaan met z’n allen voor de laatste keer en een hoop geleerd over improvisatietechnieken. Daarna pilates, buikspieren voor het laatst gemarteld, wel echt jammer dat dit voorbij is. Je ‘voelt’ je buikspieren bijna sterker worden in een week tijd. Hierna ook voor de laatste keer ballet van Martin. Zijn manier van werken was heel erg wennen maar zo aan het eind van de week ben je er aan gewend en is het toch weer jammer dat het de laatste keer is. Daarna voor de laatste keer ‘Falling Angels’ gedaan, nog steeds erg jammer dat ik dit niet mag doen op de presentatie want het is echt een geweldig stuk om te doen! Ook nog even het origineel bekeken op video, heel mooi! (En heel wat beter dan wat wij doen, haha!). Daarna een extra repetitie om ‘Kammerballet’ weer even fris in het geheugen te krijgen, want dat is toch alweer een week geleden. Gelukkig zat alles er nog redelijk goed in en konden we snel alles spacen voor morgen. Morgen, dat wordt dan echt de laatste dag van een super 2 weken…
Zaterdag 1 augustus
De laatste dag, wat is het snel gegaan! Vanmorgen de allerlaatste balletles, deze keer weer van Thom. Daarna een korte Limón les met Louise, moeten we vanavond in een open les doen en het is alweer een week geleden. Fijn om even geheugen op te frissen. Daarna gekeken naar de ‘run-through’ van de nieuwe composities.
Vooral de seniors en level 1 zijn erg gaaf! Daarna even gauw wat eten en klaarmaken voor de presentaties. Om 18.00 uur starten we met een gezamenlijke warming-up van alle levels, hilarisch om met 80 deelnemers van alle mogelijke niveaus dezelfde les te doen! Daarna de presentaties. Dit jaar opgezet als festival, met 4 locaties. Er kon gekeken worden naar diverse presentaties, open repertoire-repetities en open lessen. Zelf moest ik ook nog 2 keer in actie komen en verder ook lekker gekeken. Aan het eind nog even met z’n allen buigen, waarbij we nog een mooie zonnebloem kregen. ’s Avonds was er nog een afterparty. Ik ga er vanuit dat die spetterend was, wegens logistieke redenen kon ik er zelf helaas niet bij zijn.
En dan is Maximum Dance Course 2009 alweer voorbij! De afgelopen twee weken zijn voorbij gevlogen. Veel nieuwe mensen leren kijken, mooie momenten gedeeld en vooral veel geleerd. Het was absoluut (weer) een ervaring om nooit te vergeten en die zeker zijn stempel drukt op mijn toekomstige dans-activiteiten.
Binnenkort kan je hier ook het verslag van Eva lezen.
